Oost is Zuid en West is Noord

kaft Oerend HardOnlangs las ik de biografie van Bennie Jolink en zijn band Normaal, toepasselijk getiteld Oerend Hard.  Auteur Jos Palm geeft daarin een levendig beeld van de worsteling van deze bijzondere Achterhoeker om te komen waar hij wilde zijn – en van wat een stug volgehouden imago zoal van een popartiest kan vergen.

Bennie Jolink2.pngHet is mooi om te lezen hoe beeldend kunstenaar Jolink na een weinig succesvolle tijd in Amsterdam en Enschede terugkeert naar zijn geboorteplaats Hummelo. Hoe hij dan met vrienden een rock-‘n-rollband begint die zich zeker zoveel bezighoudt met kroegbezoek als met het instuderen van hun Engelstalige repertoire. En hoe bij de eigengereide Achterhoeker op een dag, na een lange zit in het plaatselijke café, het kwartje valt: ze moeten in hun eigen taal gaan zingen, niet in het Engels, niet in het ABN, maar in het Achterhoeks! En dan niet over romantische cliché’s, maar over het leven zoals dat diep in de provincie verankerd is!

Southern Rock classics brandHet is een mooi verhaal over ‘jongens, maar aardige jongens’ met ruwe bolsters en blanke pitten, weinig woorden en veel drank. Het meest werd ik  daarbij nog getroffen door de onverwachte parallellen tussen de ‘boerenpunk’ van Normaal uit Oost-Nederland en de Southern Rock waarover Goeie Nummers de voorgaande weken berichtte.

Bennie Jolink3.pngVanaf het moment dat Normaal in 1975 het popfestival in Lochem opende met hun zelfgeschreven nummers was  het onthaal geweldig. Dit was de muziek waarop de Achterhoekers hadden gewacht. Hier werd eindelijk hun identiteit erkend en gevierd. De band gaf de boerenjeugd zogezegd ‘een kont in de boks’. In Daldeejen zingt Jolink:

Ik bun ow goeroe en ik zeg ow hoe’j moet leaven / d’r is moar een manier um ’t heavig te beleaven. / Zoas wi-j dat in de Achterhoek doet / as ’t werk gedoan is begin ’t pas goed / ja dan geet ’t an an ’t daldeeej’n

SuperboerenZoals de Southern Rock muzikaal en inhoudelijk de strijd aanbindt met de dominantie van het ‘arrogante’ Noorden van de VS, staat in de ideologie van Normaal oost tegenover west, ‘echt tegenover namaak, eerlijk tegenover huichelachtig, zelfbewuste bescheidenheid tegenover opschepperige duurdoenerij’, zoals Palm schrijft. En net als bij de Southern Rock zat er voor de muzikale superboeren de trots van de underdog bij, zoals te horen in Een eenvoudige boerenlul:

Ik bun moar een eenvoudige boerenlul / en doar schaam ik mien niet veur / moar doar bunt zo van die dingen die heb ik heel goed deur / Ik zal eiges wetten wat ik doe / want ik bun gin stomme koe

Rowwen HèzeNederland is natuurlijk geen VS. Daarom kon Normaal in zijn eentje het hele genre Oostelijke Rock vullen. Maar de band was wel een belangrijke wegbereider van een breder fenomeen dat ik bij deze graag Regio Rock doop: popartiesten van buiten de Randstad die in het eigen dialect zingen, zoals Rowwen Hèze, Gé Reinders en Daniël Lohues, en die de vaderlandse popmuziek de afgelopen decennia de broodnodige authenticiteit hebben gegeven.

Normaal1Eind vorig jaar nam Normaal na 40 jaar afscheid van het publiek in een uitverkocht Gelredome. Ik durf te hopen dat hun nalatenschap inmiddels zo sterk verankerd is in onze popcultuur dat binnenkort nieuwe oostelijke rockers de podia zullen bestijgen. Mogelijk zit er, net als bij de zuidelijke rockers aan de overkant van de plas, zelfs een revival in.

One comment

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s