Muzikale doping?

CherDe wereld maakte in 1998 kennis met het verschijnsel Auto-Tune via de mega-hit Believe van Cher. Deze correctiesoftware, die valse zangnoten zuiver maakt, is anno 2016 gemeengoed geworden in de hits op de radio en YouTube. Zelfs bij live-optredens schijnt het al in zwang te zijn, zoals we onlangs in een mooi Volkskrant-artikel konden lezen.

Adele2En tegelijk wordt er flink op dat Auto-Tune afgegeven. Wat dat betreft lijkt het middel sterk op Botox – niemand komt er graag voor uit dat hij gebruikt. Zangeres Adele schoot onlangs fors uit haar slof toen de beroemde platenproducer Tony Visconti (68) beweerde dat ook zij waarschijnlijk van de gewraakte software gebruikmaakt.

Usain BoltAuto-Tune kan mij maar matig bekoren. Ik wil een artiest graag ongestoord kunnen bewonderen om zijn of haar zangkunst. En de Zelf-Stemmer, die talent en oefening opeens waardeloos lijkt te maken, werkt juist als een soort muzikale doping die alles vlaktrekt. Alsof je Usain Bolt en andere topatleten tegen een trits gezette huisvaders laat sprinten terwijl tevoren al vaststaat dat ze gelijk zullen finishen. Zo gaat de lol er aardig vanaf.

Mengpaneel 2Ter relativering betogen sommige mensen dat er in de popmuziek al heel lang heel veel wordt ‘opgeleukt’. Zij hebben wel een punt. De opnametechnologie in de studio heeft zich vanaf de jaren ’60 ongelooflijk ontwikkeld. Met behulp van filters, digitale echo en andere technologie kunnen studiotechnici iets in elkaar zetten dat geweldig klinkt maar nauwelijks nog op de oorspronkelijke klanken van stem en muziekinstrumenten lijkt. Zo bezien is Auto-Tune is slechts een voortzetting van de gangbare praktijk.

Meghan TrainorMijn probleem met de Auto-Tune is vooral dat alles zo op elkaar gaat lijken. Luister naar jonge sterren als Ariana Grande, Katy Perry, Meghan Trainor (best leuke nummers, trouwens) of Taylor Swift – deze ‘gelifte’ zangstemmen zijn bijna inwisselbaar. En dat terwijl we bij een artiest doorgaans juist voor zijn of haar karakteristieke stem vallen (of er juist op afknappen). Het is toch ondenkbaar dat we ooit van Bob Dylan, Mick Jagger of Aretha Franklin waren gaan houden als ze met Auto-Tune hadden gezongen? Probeer het je maar eens voor te stellen.

robot.pngDe discussie raakt ook aan de diepere kwestie van de authenticiteit. We willen immers dat popmuziek en popartiesten ‘echt’ zijn. En waar is die authenticiteit te vinden als hun stemmen op uniforme wijze vervormd tot ons komen, als een soort robots? Of is het nog erger, en moeten we concluderen dat onpersoonlijke muziek met onpersoonlijke stemmen de rock-‘n-roll van de toekomst is? Ik weiger vooralsnog me daarvan een voorstelling te maken.

amy winehouse 4 optreden

Om deze somberheid niet te lang te laten voortduren geef ik graag het woord aan de dame die ons – als we haar op haar woord mogen geloven – geheel op eigen kracht kippenvel kan bezorgen. En daarna nog even aan die andere Britse van wie het onvoorstelbaar is dat ze ondanks haar hang naar externe middelen ooit aan de stemmen-Botox zou zijn gegaan.

 

3 comments

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s