Maand: januari 2015

Albumverjaardag – ‘Live at Massey Hall’ van Neil Young

Neil Young 3Als iemand de soundtrack van mijn tienerjaren bepaalde, was het wel Neil Young. Zoals wel meer pubers was ik tamelijk ontvankelijk voor gevoelens van eenzaamheid en neerslachtigheid – én voor manieren om daaraan te ontkomen. De Canadese singer-songwriter bood mij zo’n ontsnappingsroute. Met zijn hoge, klaaglijke stem drukte hij op de een of andere manier precies uit wat ik voelde. En gedeelde smart is tenslotte halve smart.

Neil Young hoes Live at Massey HallOp 19 januari 1971, vandaag op de kop af 44 jaar geleden, gaf Neil Young (1945) een soloconcert voor een enthousiast publiek in zijn geboortestad Toronto. Zijn toenmalige manager David Briggs vond de opnames zo goed dat hij voorstelde ze meteen als live-plaat uit te brengen. Maar de eigenzinnige Young concentreerde zich liever op zijn nieuwe studio-album Harvest. Het zou tot 2007 duren voordat Live at Massey Hall eindelijk officieel uitkwam.

Neil Young - hoes After the GoldrushIn 1971 heeft Young, op zijn 26e, al heel wat op zijn naam staan als hij begint aan een solotournee door Noord-Amerika: Buffalo Springfield, Crosby, Stills, Nash & Young en drie goed onthaalde soloalbums (zijn titelloze debuutalbum, Everybody Knows This Is Nowhere en After the Goldrush). Maar waar zijn studioalbums uit die tijd vaak uitgebreide arrangementen hebben, is Young op Live in Massey Hall volledig op zichzelf aangewezen: een zanger alleen, zichzelf begeleidend op akoestische gitaar of piano. Unplugged uit de tijd dat die term nog niet bestond.

Neil Young 2En Young is in de concertzaal in Toronto geweldig in vorm. Tussen de nummers door vertelt hij anekdotes, stemt z’n gitaar bij, maakt grapjes die bij het thuispubliek in goede aarde vallen. Zijn zang is krachtig en vast, z’n gitaarspel trefzeker. En dan die liedjes. In deze pure vorm valt eens te meer op hoe goed ze zijn. Er zitten nummers tussen die op dat moment voor Youngs publiek gloednieuw zijn, maar die zouden uitgroeien tot klassiekers in zijn oeuvre, zoals ‘Heart of Gold’ en ‘Old Man’.

Neil Young 4Young doet in Massey Hall waarin hij een meester is: spelen op de emotie, in de beste betekenis van de uitdrukking. Elke stembuiging, elk woord komt aan. Al luisterend kom je steeds een stapje dichter bij het verdriet – en bij de troost. Langzaam laat je je zakken in dat weldadige bad vol melancholie. Alles spoelt van je af.

Het is prachtig dat Live at Massey Hall uiteindelijk toch uit Youngs archieven is gehaald om de wereld ervan te laten genieten. Voor mij had dat wel een paar decennia eerder mogen gebeuren.

Kippenvel – ‘Iedereen is van de wereld’ van The Scene

The SceneHet was ergens begin jaren ’90, tijdens Parkpop in Den Haag. De middagzon brandde aan de hemel. Op het podium in het Zuiderpark stond The Scene. Thé Lau en zijn band, altijd al een vette live-act, zetten in het Zuiderpark een set neer waar de vonken vanaf spatten. Hoogtepunt: ‘Iedereen is van de wereld’.

‘Dit is voor de misfits die je / her en der alleen ziet staan. / Die onder straatlantaarns eten / en drinken bij de volle maan.’

Parkpop Den HaagIedereen is van de wereld kwam uit in 1991, werd nooit een grote hit maar groeide in de loop der tijd wel uit tot een Nederlandse popklassieker. Een lied dat je in vervoering brengt, dat verbroedert. Het is zo’n typisch The Scene-nummer, stoer en gevoelig, met zijn korte zinnen en repeterende gitaarriffs. Het knappe van het nummer is dat het de solidariteit tussen alle mensen predikt zonder te vermanen. Je wordt persoonlijk aangesproken als luisteraar, als onderdeel van het publiek. Live werkt dat helemaal geweldig.

‘Rood zwart wit geel, jong oud, man of vrouw / In het donker kan ik jou niet zien, / maar deze is van ons aan jou. / En ik hef het glas op jouw gezondheid / want jij staat niet alleen’

The Lau‘Iedereen is van de wereld’ roept mededogen op, verschillen worden onbelangrijk. Het lied stelt simpelweg dat er plaats is voor elk individu, ook voor de verschoppelingen. Maar vooral voor jou: jij hoort er ook bij – net als ieder ander. ‘Iedereen is van de wereld en de wereld is van iedereen’.

menigte in zuiderparkIets magisch gebeurde zo’n twintig jaar geleden met die swingende, meezingende menigte in het Zuiderpark waar ik deel van uitmaakte. Een groep losse individuen veranderde tijdens het opzwepende nummer in één grote brok solidariteit. Het was zo’n moment dat je niet meer vergeet. Kippenvel.

En iets van dat gevoel, van die verbroedering, namen we mee van dat veld in Den Haag. Een kostbaar bezit in tijden dat verschillen tussen groepen te veel nadruk dreigen te krijgen.