The Beatles

Oppoetsen of intact laten?

Louis Couperus van oude mensenIn kringen van literatuurliefhebbers ontstond een tijdje geleden ophef over de ‘hertaling’ van Louis Couperus’ klassieker Van oude mensen, de dingen die voorbijgaan (1906) in hedendaags Nederlands. Voor- en tegenstanders vlogen elkaar in de haren. Sommigen loofden de poging om een ontoegankelijk geworden meesterwerk naar een nieuw (en jong) leespubliek te brengen, anderen spraken van verminking van een onaantastbare tekst.

abbey roadIk moest aan deze discussie denken toen ik gisteren een artikel las over de speciale heruitgave van het Beatles-album Abbey Road (1969) vanwege het vijftigjarige jubileum. De acht sporen van het oorspronkelijke album, dat werd geproduceerd door de legendarische George Martin, zijn door diens zoon – en topproducer – Giles voor deze re-issue opgepoetst met behulp van de nieuwste studiotechnieken. (meer…)

5 argumenten tegen de Stones

Stones recentWaar je ook kijkt of luistert, overal worden The Rolling Stones tegenwoordig op een huizenhoog voetstuk gezet. In het tv-programma Zomergasten prezen auteurs Peter Buwalda en Annejet van der Zijl de oude rockers de hemel in, afgelopen zaterdag zong cabaretier Hans Teeuwen hun lof in Volkskrant Magazine. Onlangs onthulden twee min of meer toevallige tafelgenotes me ook nog dat Mick Jagger voor hen het toppunt van woeste aantrekkingskracht was. Waarom zijn die Rollende Stenen opeens voor iedereen het einde? Bij mij roept deze massale verering een duiveltje wakker. Hij komt met vijf goede redenen om een hekel aan Stones te hebben:

  1. hoes SatisfactionDe Stones zijn in wezen imitators. Ze ontleenden hun naam aan een nummer van bluesgigant Muddy Waters en werden beroemd door zwarte Amerikanen na te doen. De legendarische mondharmonicaspeler Sonny Boy Williamson gaf als commentaar: ‘Those English boys, they want to play the blues real bad. And they do – real bad.’
  2. Mick & Keith (of ‘keef’, zoals fans de onverbeterlijke piraat schijnen te noemen) hebben in hun tijd een paar onverwoestbare krakers geschreven. Ik noem een Satisfaction, een Tumbling Dice, een Hand of Fate. Helaas, sinds Miss You (1978) staat het duo creatief gezien vrijwel droog.
  3. Dat kan niet gezegd worden van de bankrekening van de band. Door eindeloos te blijven touren strijken de heren astronomische bedragen op. Zo verpesten ze de markt voor jonge artiesten die nog wel iets te melden hebben en een bescheiden boterham willen verdienen. ‘Roll Over, Jagger-Richards’, zou ik de miljonairs willen toeroepen.
  4. BeatlesDe Beatles en de Stones zijn sinds jaar en dag communicerende vaten. Lof voor de een gaat ten koste van de ander. En het waren John, Paul, George en Ringo die met z’n viertjes binnen tien jaar de popmuziek van kleur, gezicht en gedaante deden veranderen. De Stones pakken tegenwoordig dus de eer die de Fab Four in feite toekomt.
  5. Dan het belangrijkste: Mick Jagger heeft een reputatie-issue van formaat. Ooit zei hij meermaals dat hij liever dood zou zijn dan op zijn vijfenveertigste nog ‘Satisfaction’ te zingen. Hoe kunnen we hem dan nu nog geloven als hij ‘Angie, I still love you baby’ of iets anders zingt?

logo StonesIedereen die zich op een feestje of borrel wil onderscheiden met een tegendraadse popmening kan hier vrijelijk uit putten. Je kunt natuurlijk ook laten horen waarom de Stones wél een plaats op de Olympus verdienen.

Fantastische misverstanden

Eric Clapton 4Vorige week schreef ik in Goeie Nummers dat het – in tegenstelling tot wat we zelf vaak denken – vrijwel onmogelijk is om niet naar liedteksten te luisteren. In reactie daarop vertelden mensen me dat sommige goeie nummers voor hen onverteerbaar werden toen ze de inhoud ervan tot zich door lieten doordringen, zoals bij ‘Right Next Door’ van Robert Cray of ‘Wonderful Tonight’ van Eric Clapton.

Sommige mensen willen sowieso niet weten waar de teksten van hun favoriete nummers precies over gaan. Ze vinden het fijn om de ruimte tussen wat ze wel en niet begrijpen op te vullen met hun eigen interpretatie. Als je het nummer helemaal begrijpt, verliest het dat hele speciale dat bij jou hoort.

Wrong wayNog een stap verder gaat het als je iets domweg verkeerd verstaat. Soms heeft dat te maken met het nummer zelf: een stukje tekst is zo moeilijk te verstaan dat hele volksstammen het verkeerd begrijpen, zonder het door te hebben. Want je hersens willen er in zo’n geval automatisch voor zorgen dat de tekst voor je eigen verstand toch klopt. En zo krijgt het tekstfragmentje een heel andere betekenis dan bedoeld. Dit noemt men een mondegreen, in het Nederlands ook wel een Mama appelsap.

Jimi Hendrix 2Er zijn verschillende websites aan dit fenomeen gewijd. Op Infographic.nl vind je een aantal hilarische voorbeelden. Zoals bij Adèle: ‘Should I give up or should I just keep chasing pavements’ (penguins). Of Jimi Hendrix: ‘Excuse me while I kiss the sky’ (kiss this guy) uit ‘Purple Haze’. Bij The Beatles wordt ‘the girl with kaleidoscope eyes’ al gauw the girl with colitis goes by (‘Lucy In The Sky With Diamonds’)

non non rien n'a changéHoe slechter je een taal kent, hoe meer kans natuurlijk op mooie misverstanden. Als kind zong ik enthousiast mee met ‘Non Non Rien N’a’Changé van Les Poppys. Ik was ervan overtuigd dat de regel toet-toet a kont u nwee iets met een auto en billen te maken had, twee zeer interessante onderwerpen voor een achtjarige jongen. Het was toch wel een teleurstelling toen mijn vader me de werkelijke betekenis van het nummer uitlegde.

Heb jij ook een mooi voorbeeld van een fraai creatief misverstand dat je wilt delen? Laat het los op Goeie Nummers!

Covers die het origineel doen verbleken

trompetIn het vorige bericht in Goeie Nummers haalde ik een beetje uit naar artiesten die bij hun eigen nummers te veel leunen op hun inspiratiebronnen. Sorry. Vandaag steek ik dan maar de loftrompet over mensen die expliciet het werk van anderen naspelen. Meester-coveraars. Artiesten die een lied volledig naar zich toe trekken, het zich helemaal eigen weten te maken. Soms verdwijnt het origineel zelfs in de schaduw van hun cover. Een paar voorbeelden.

joe cockerJoe Cocker maakte With A Little Help From My Friends van The Beatles onsterfelijk. In de oorspronkelijke versie blijven Lennons prikkelende vragen door het huppelende ritme steeds luchtig. Wat doet Cocker? Hij wijzigt niet alleen de cadans, maar laat de vragen stellen door een soulkoortje en geeft zelf met zijn machtige strot de antwoorden, als een gekwelde held in een Griekse tragedie. Van ironisch commentaar naar existentiële oerkreet.

E,W&FIn 1978 haalden de mannen van Earth, Wind & Fire ook een nummer van de Fab Four flink door de wasstraat. Zozeer dat je het in eerste instantie nauwelijks herkent. Hun retestrakke funk & jazz-behandeling met spetterende blazers brengt de verborgen groove van Got To Get You into My Life heel verrassend naar boven. Songwriter McCartney was zeer te spreken over deze versie.

adeleAdele waagde zich op haar debuutalbum 19 uit 2008 aan een nummer van een andere rocklegende. Met succes: ze tilt Dylans Make You Feel My Love uit 1997 naar grote hoogten. De verschillen tussen de twee versies zijn niet zo opvallend als bij de twee andere covers, maar de Britse zangeres geeft het nummer maximale emotionele impact, door de fraaie melodie en akkoorden extra te benadrukken. En ze heeft natuurlijk ook een Stem.

stralenDe aanpak van deze covers is heel verschillend, maar ze maken alle drie dat je verwonderd bij jezelf denkt: wat een goed nummer, ik had nooit gehoord dat dit er ook nog in zat. Ken jij andere covers die de originele uitvoering ook zo doen verbleken en tegelijk het liedje extra laten stralen? Deel je tips op Goeie Nummers!